(a. i. c. : esvâr, sivere, sîrân, sîre, siyere, siyâr, siyâre) : 1) öküz, boğa. (bkz : gâv, gâve). 2) astr. boğa burcu, semânın kuzey yarım küresinde 'bulunan bir burç. [Dübb-i Ek-ber’in “alpha” yıldızını Ayyuk’a birleştirdikten sonra hemen ona yakın bir mesafe ile mailen gidilecek olursa kırmızı renkli bir yıldıza tesadüf olunur ki, bu yıldız sevr burcunun en parlak yıldızı olan “Ayn-üs- sevr” veya “E-d-deberân” dır] , tat. : Taurus; fr. Taureau. [arapçada : “reis” mânâsında da kullanılır.]

iz. ar. cm. Esvâr, sîrân. 1. Öküz, boğa, gâv. 2. h. Öküz şeklini ibrâz eder bir burç ki şemsin menâzilinden olan on iki burcun biri olup güneş nisan ayında bu burca girer.

اَلسَّوْرُ [es-sevr] (جَوْرٌ [cevr] vezninde) ve اَلسُّوُورُ [es-suvûr] (ظُهُورٌ [zuhûr] vezninde) Şarâb makûlesi nesne başa sıçrayıp buhârı başın içinde sersem gibi dönmek ma’nâsınadır; yukâlu: سَارَ الشَّرَابُ فِي رَأْسِهِ يَسُورُ سَوْرًا وَسُوُورًا إِذَا دَارَ وَارْتَفَعَ فِيهِ Ve bir kimse bir adamın yüzüne kedi gibi sıçrayıp atılmak ma’nâsınadır; yukâlu: سَارَ الرَّجُلُ إِلَيْكَ إِذَا وَثَبَ وَثَارَ Ve سَوْرٌ [sevr] Duvara tırmanıp çıkmak ma’nâsınadır; tekûlu: سُرْتُ الْحَائِطَ إِذَا تَسَلَّقْتَهُ

اَلشَّوْرُ [eş-şer] (دَوْرٌ [devr] vezninde) ve اَلشِّيَارُ [eş-şiyâr] ve اَلشِّيَارَةُ [eş-şiyâret] (كِتَابٌ [kitâb] ve كِتَابَةٌ [kitâbet] vezninde) ve اَلْمَشَارُ [el-meşâr] ve اَلْمَشَارَةُ [el-meşâret] (mîm’lerin fethiyle) Kovandan bal sağmak ma’nâsınadır; yukâlu: شَارَ الْعَسَلُ يَشُورُ شَوْرًا وَشِيَارًا وَشِيَارَةً وَمَشَارًا وَمَشَارَةً إِذَا اسْتَخْرَجَهُ مِنَ الْوَقْبَةِ Ve شَوْرٌ [şevr] Sağılmış bala ıtlâk olunur, tesmiye bi’l-masdardır; yukâlu: مَا أَكْثَرَ شَوْرَهُ أَيْ عَسَلَهُ الْمَشُورَ Ve شَوْرٌ [şevr] Hüsn ü cemâl ve hey’et ma’nâlarına müsta’meldir, ke-mâ se-yuzkeru. Ve شَوْرٌ [şevr] ve شِوَارٌ [şivâr] (قِوَامٌ vezninde) Dâbbeyi ta’lîm yâhûd pazarda müşterîye 'arz ve mâyesini irâ’et için dizgin edip seğirtmek ve yürütmek yâhûd müşterî kendi binip yürütmek ve seğirtmekle deneyip yoklamak yâhûd ileri ve geri çevirip yürütmek ma’nâsınadır, gûyâ ki kovandan bal istihrâc eder gibi o 'amel ile dâbbenin mâyesini istihrâc eder. Ve satılık câriye kısmında dahi isti’mâl olunur; yukâlu: شَارَ الدَّابَّةَ شَوْرًا وَشِوَارًا إِذَا رَاضَهَا أَوْ رَكِبَهَا عِنْدَ الْعَرْضِ عَلَى مُشْتَرِيهَا أَوْ بَلاَهَا يَنْظُرُ مَا عِنْدَهَا أَوْ قَلَّبَهَا وَكَذَا الْأَمَةُ Ve شَوْرٌ [Şevr] Esâmîdendir: Şevr b. Şevr b. Şevr b. Şevr ki ismi Dîvâştî idi. İbn Dureyd nâm edîbin Maksûre nâm eserinde memdûhu olan ‘Abdullâh b. Muhammed b. Mikyâl nâm kimsenin ceddi olmak üzere mübeyyendir. Bunların mecmû’u mülûk-i Fârs idi ve bunlar Yezdcird b. Behrâm neslindendir. Ve Dîvâştî, Fârisîde musâlihü’l-cinn demektir. Ve ka’kâ’ b. Şevr tâbi’îndendir.

vulg. sevir, s. 1. (pl. اثوار , ثورە , ثیران , ثیرە , ثیار , ثیارە) A bull. 2. The constellation Taurus. 3. The ruddy glow of sunset. 4. A white lunule on a finger-nail. 5. Pustules in the mouth of a fevered person. 6. A proper name.

vn. 1. Dust’s rising in the air, blowing about. 2. The glow of sunset’s spreading over the sky; diffusion. 3. A blush’s mantling in the cheeks. 4. A leaping, springing upon an object. 5. A gushing, flowing violently. 6. An eruption’s breaking out. 7. Anger’s being excited.

vn. & s. 1. A scaling a wall, etc. 2. A leaping on to a thing in an attack. 3. A rising, ascending. 4. Wine’s getting into the head. 5. A becoming excited, exasperated; excitement, exasperation.

اَلثَّوْرُ [es-sevr] (sâ’nın fethi ve vâv’ın sükûnuyla) ve اَلثَّوَرَانُ [es-severân] (fethateynle) Toz kalkmak; yukâlu: ثَارَ الْغُبَارُ يَثُورُ ثَوْرًا وَثَوَرَانًا مِنَ الْبَابِ الْأَوَّلِ أَيْ سَطَعَ Ve حَصْبَةٌ [hasbet] çıkmağa dahi derler; yukâlu: ثَارَتْ بِفُلَانٍ اَلْحَصْبَةُ Ve ثَوْرٌ [sevr] Sıçramağa da derler; yukâlu: ثَارَ بِهِ النَّاسُ أَيْ وَثَبُوا عَلَيْهِ Ve ثَوْرٌ [sevr] Geğirmeğe de derler; yukâlu: ثَارَتْ نَفْسُهُ أَيْ جَشَأَتْ Ve sığıra da ثَوْرٌ [sevr] derler.