اَلْجَثْمُ [el-cesm] (sâ-yı müsellese ile رَسْمٌ [resm] vezninde) ve اَلْجُثُومُ [el-cusûm] (قُعُودٌ [ku’ûd] vezninde) Olduğu yerden aslâ kımıldamamak üzere yerleşip oturmak, 'alâ-kavlin göğsü üzere çöküp oturmak ma’nâsınadır ki insânda diz çöküp ve göğsü üzere yassılarak oturmak olur ve 'alâ-re’yin yere göğüs vererek çöküp oturmak ma’nâsınadır, kuşun göğüs derip oturması gibi; yukâlu: جَثَمَ الْإِنْسَانُ وَالطَّائِرُ وَالنَّعَامُ وَالْخِشْفُ وَالْيَرْبُوعُ جَثْمًا وَجُثُومًا مِنَ الْبَابِ الثَّانِي وَالْأَوَّلِ إِذَا لَزِمَ مَكَانَهُ فَلَمْ يَبْرَحْ أَوْ وَقَعَ عَلَى صَدْرِهِ أَوْ تَلَبَّدَ بِالْأَرْضِ Ve جُثُومٌ [cusûm] Gece yarı olmak ma’nâsına müsta’meldir; yukâlu: جَثَمَ اللَّيْلُ جُثُومًا إِذَا انْتَصَفَ Ve ekin kısmı yerden yükselip kalkmak ma’nâsınadır; yukâlu: جَثَمَ الزَّرْعُ إِذَا ارْتَفَعَ عَنِ الْأَرْضِ وَاسْتَقَلَّ نَبَاتُهُ Ve hurmâ dalının koruğu irilenip büyümek ma’nâsınadır; yukâlu: جَثَمَ الْعِذْقُ إِذَا عَظُمَ بُسْرُهُ Ve çamur ve toprak ve kül makûlesini biriktirmek ma’nâsınadır; yukâlu: جَثَمَ الطِّينَ وَالتُّرَابَ وَالرَّمَادَ إِذَا جَمَعَهُ يَعْنِي جَمَعَ كُلُّ وَاحِدٍ مِنْهَا Ve جُثُومٌ [Cusûm] 'Arab diyârında bir suyun ve bir dağın adıdır. Ve toprak tepeye denir, أَكَمَةٌ [ekemet] ma’nâsına.

اَلْجُثُومُ [el-cusûm] (zammeteynle) Kuş yere göğsin verip yatmak; yukâlu: جَثَمَ الطَّائِرُ يَجْثُمُ جُثُومًا مِنَ الْبَابِ الْأَوَّلِ وَالثَّانِي إِذَا تَلَبَّدَ بِالْأَرْضِ Ve bu insânda dahi isti’mâl olunur.