(a. i.) : ileri gitme, azgınlık, serkeşlik.

iz. ar. 1. Azgınlık, serkeşlik, haddi tecâvüz. 2. Haktan udûl.

اَلْبَغْيُ [el-bagy] (bâ’nın fethi ve gayn’ın sükûnuyla) 'Avret rûspî olup zinâ eylemek ma’nâsınadır; yukâlu: بَغَتِ الْأَمَةُ بَغْيًا إِذَا عَهَرَتْ فَهِيَ بَغِيٌّ وَبَغُوٌّ Ve bir adama tagallüble zulm ve sitem eylemek ma’nâsınadır; yukâlu: بَغَى عَلَيْهِ إِذَا عَلَاهُ وَظَلَمَهُ Ve haktan 'udûlle serkeşlik eylemek ma’nâsınadır; yukâlu: بَغَى فُلَانٌ إِذَا عَدَلَ عَنِ الْحَقِّ وَاسْتَطَالَ Ve yalan söylemek ma’nâsınadır; yukâlu: بَغَى الرَّجُلُ إِذَا كَذَبَ Ve iki tarafa salınarak sür’atle yürümek ma’nâsınadır; yukâlu: بَغَى فِي مِشْيَتِهِ إِذَا اخْتَالَ وَأَسْرَعَ Ve bir nesneye niteliğini bilmek için bakmak ma’nâsınadır, بَغْوٌ [bagv] gibi; yukâlu: بَغَى الشَّيْءَ إِذَا نَظَرَ إِلَيْهِ كَيْفَ هُوَ Ve bir nesneye muntazır olup gözetmek ma’nâsınadır; yukâlu: بَغَى الشَّيْءَ إِذَا رَقَبَهُ وَانْتَظَرَهُ Ve bulut şiddetle yağdırmak ma’nâsınadır; yukâlu: بَغَتِ السَّمَاءُ إِذَا اشْتَدَّ مَطَرُهَا Ve بَغْيٌ [bagy] Çok yağmura ıtlâk olunur; yukâlu: دَفَعْنَا بَغْيَ السَّمَاءِ خَلْفَنَا وَهُوَ الْمَطَرُ الْكَثِيرُ

اَلْبَغْيُ [el-bagy] (bâ’nın fethi ve gayn-ı mu’cemenin sükûnuyla) Zulm ve ta’addî ma’nâsına. Ve بَغْيٌ [bagy] Serkeşlik etmeğe dahi derler; yukâlu: بَغَى الرَّجُلُ عَلَى الرَّجُلِ إِذَا اسْتَطَالَ Ve بَغْيٌ [bagy] Yağmur şiddetle yağmağa dahi derler; yukâlu: بَغَتِ السَّمَاءُ إِذَا اشْتَدَّ مَطَرُهَا Ve bu Ebû 'Ubeyd rivâyetidir. Ve بَغْيٌ [bagy] Yara azıp şişmeğe dahi derler; yukâlu: بَغَى الْجُرْحُ إِذَا وَرِمَ وَتَرَامَى إِلَى فَسَادٍ Ve بَغْيٌ [bagy] Dere selle dolmağa dahi derler; yukâlu: بَغَى الْوَادِي إِذَا طَمَّ Ve her nesnede hadden tecâvüz eyleyip ifrât üzere olmağa بَغْيٌ [bagy] derler. Ve بَغْيٌ [bagy] Yara çirki tamâm çıkmadan onulmağa dahi derler; yukâlu: بَرَأَ جُرْحُهُ عَلَى بَغْيٍ وَهُوَ أَنْ يَبْرَأَ وَفِيهِ شَيْءٌ مِنْ نَغَلٍ Ve نَغَلٌ [negal] nûn’un ve gayn-ı mu’cemenin fethiyle fesâda derler. Ve بَغْيٌ [bagy] Yağmura dahi derler; tekûlu: دَفَعْنَا بَغْيَ السَّمَاءِ خَلْفَنَا أَيْ مُعْظَمَ مَطَرِهَا Ve بَغْيٌ [bagy] Atın şatâretine ve sürûruna dahi derler; وَلَا يُقَالُ فَرَسٌ بَاغٍ عَلَى رِوَايَةِ الْخَلِيلِ Ve بَغْيٌ [bagy] Bir nesneyi taleb etmeğe dahi derler; tekûlu: بَغَيْتُكَ الشَّيْءَ أَيْ طَلَبْتُهُ لَكَ وَتَقُولُ أَيْضًا بَغَيْتُكَ الشَّيْءَ بِمَعْنَى جَعَلْتُكَ طَالِبًا لَهُ