اَلْمَصْلُ [el-masl] (أَصْلٌ [asl] vezninde) ve اَلْمَصَالَةُ [el-masâlet] (سَحَابَةٌ [sehâbet] vezninde) Yoğurdu kaynatıp sıktıktan sonra galîzine ki keş ta’bîr olunur, onun suyuna denir ki bir def’a dahi kaynatıp sıkarlar, Türkler kara kurut ve kara keş ta’bîr ederler. Fârisîde ona terf ve keşk-i siyâh derler; pek hâmiz ve bârid ve rediyyü’l-keymûs ve’l-hazm ve mi’deye muzırr bir nesnedir; yukâlu: سَقَاهُ الْمَصْلَ وَالْمَصَالَةَ وَهُوَ مَا سَالَ مِنَ الْأَقِطِ إِذَا طُبِخَ ثُمَّ عُصِرَ Ve مَصْلٌ [masl] ve مُصُولٌ [musûl] (قُعُودٌ [ku’ûd] vezninde) Damlamak ma’nâsınadır; yukâlu. مَصَلَ الشَّيْءُ مَصْلًا وَمُصُولًا مِنَ الْبَابِ الْأَوَّلِ إِذَا قَطَرَ Ve yoğurdu hurmâ çöpünden işlenmiş sepet makûlesi zarfa yâ torbaya koyup suyunu süzmek ma’nâsınadır ki ona torba yoğurdu ta’bîr olunur; yukâlu: مَصَلَ اللَّبَنَ مَصْلًا إِذَا صَارَ فِي وِعَاءِ خُوصٍ أَوْ خِرَقٍ لِيَقْطُرَ مَاؤُهُ Mü’ellifin zâhir-i 'ibâresi lâzım olmasını müş’irdir, lâkin müsâmahayı mutazammındır, Muhkem’de ve sâ’ir usûlde إِذَا وَضَعَهُ فِي وِعَاءٍ 'ibâretiyle mersûmdur. Ve مَصْلٌ [masl] Keş ta’bîr olunan yoğurt kurusunu مَصْلٌ [masl] düzmek ma’nâsınadır; yukâlu: مَصَلَ الْأَقِطَ إِذَا عَمِلَهُ Ve yaradan cüz’îce çirk sızıp seyelân eylemek ma’nâsınadır; yukâlu: مَصَلَ الْجُرْحُ إِذَا سَالَ مِنْهُ شَيْءٌ يَسِيرٌ Ve medyûn dâyine hakkından pek azca nesne vermek ma’nâsına müsta’meldir; yukâlu: مَصَلَ لِفُلَانٍ مِنْ حَقِّهِ إِذَا خَرَجَ لَهُ مِنْهُ يَعْنِي شَيْءٌ يَسِيرٌ Ve mâlı nâ-be-câ yere sarfla tebâh eylemek ma’nâsına müsta’eldir; yukâlu: مَصَلَ مَالَهُ إِذَا أَفْسَدَهُ يَعْنِي صَرَفَهُ فِيمَا لَا خَيْرَ فِيهِ