(a. i.) : geceden bir kısım.

اَلْبُضْعُ [el-bud’] (bâ’nın zammıyla) Cimâ’ ma’nâsınadır yâhûd nefs-i ferce denir. Kâle’ş-şârih ve fi’n-Nihâye ve minhu hadîsu ‘Â’işe: “وَلَهُ حَصَّنَنِي رَبِّي مِنْ كُلِّ بُضْعٍ” أَيْ مِنْ كُلِّ نِكَاحٍ وَالْهَاءُ فِي لَهُ لِلنَّبِيِّ عَلَيْهِ السَّلاَمُ وَكَانَ تَزَوَّجَهَا بِكْرًا مِنْ بَيْنِ نِسَائِهِ وَالْبُضْعُ يُطْلَقُ عَلَى عَقْدِ النِّكَاحِ وَالْجِمَاعِ وَعَلَى الْفَرْجِ Ve بُضْعٌ [bud’] Hatunun mehrine ıtlâk olunur, sebeb-i ferc ü cimâ’ olduğu için. Ve talâk ma’nâsına müsta’meldir. Ve ‘akd-i nikâh ma’nâsına gelmekle zıdd olur. Ve بُضْعٌ [Bud’] Bir mevzi’ adıdır.

اَلْبَضْعُ [el-bad’] (bâ’nın fethi ve dâd’ın sükûnuyla) بَضْعَةٌ [bad’at]ın cem’i, pâreler ma’nâsına, تَمْرٌ [temr]le تَمْرَةٌ [temret] gibi. Ve ba’zılar eyitti: بَضْعَةٌ [bad’at]ın cem’i بِضَعٌ [bida’]dır, بَدْرَةٌ [bedret]in cem’i بِدَرٌ [bider] olduğu gibi. Ve بَضْعٌ [bad’] Kat’ ma’nâsına da gelir; tekûlu: بَضَعْتُ اللَّحْمَ بَضْعًا إِذَا قَطَعْتَهُ Ve yarmak ma’nâsına da gelir; tekûlu: بَضَعْتُ الْجُرْحَ إِذَا شَقَقْتَهُ Ve بَضْعٌ [bad’] Suya kanmağa dahi derler; tekûlu: بَضَعْتُ مِنَ الْمَاءِ بَضْعًا إِذَا رَوِيتَ Ve fi’l-meseli: “حَتَّى مَتَى تَكْرَعُ وَلَا تَبْضَعُ” Ya’nî “Niçeye değin ağızla içip kanmayasın.” Ve gâh olur ki بَضَعْتُ مِنْ فُلَانٍ derler kaçan ondan melâlet hâsıl kılsalar, pes bu teşbîhen olur, ya’nî kanmak ma’nâsına teşbîhen olur. Ve بَضْعٌ [bad’] Ter akmak ma’nâsına dahi gelir; yukâlu: جَبْهَتُهُ تَبْضَعُ أَيْ تَسِيلُ عَرَقًا

اَلْبِضْعُ [el-bid’] (bâ’nın kesri ve dâd’ın sükûnuyla ve ba’zı 'Arab bâ’yı meftûh eder) Üç 'adedden dokuza varınca isti’mâl olunur; tekûlu: بِضْعُ سِنِينَ وَبِضْعَةَ عَشَرَ رَجُلًا وَبِضْعَ عَشْرَةَ امْرَأَةً Ve kaçan ki lafz عَشَرَةٌ [‘aşeret]i tecâvüz etse بِضْعٌ [bid’] isti’mâli gider, ya’nî بِضْعٌ وَعِشْرُونَ denmez.

اَلْبُضْعُ [el-bud’] (bâ’nın zammı ve dâd’ın sükûnuyla) Nikâh ma’nâsınadır. İbnu’s-Sikkît rivâyeti üzere; yukâlu: مَلَكَ فُلَانٌ بُضْعَ فُلَانَةٍ