(a. i.) : 1) yazma, yazılma.

(a. i. hırz’dan. c. : tahrîzât) : kışkırtma, kışkırtılma, (bkz. : tergib, teşvîk).

iz. ar. cm: tahrirât. [harr’dan ms. tef’îl] 1. Yazma, kitâbet: bu nüsha müellifinin eliyle tahrîr olunmuştur. [el ile yazılmış kitapların nihâyetinde “harrerehü’l-fakîr…” diyerek müstensih kendi ismini yazmak âdettir.] 2. (kitap) telif ve tertib etme, kaleme alma: ilk kavâid-i osmâniyeyi merhûm fuâd ve cevdet paşalar müştereken tahrîr etmişlerdir. 3. Kayıt, deftere geçirme: tahrîr-i emlâk = herkesin tasarrufundaki emlâkin devletçe kaydı; tahrîr-i nüfûs = kezâ eşhâsın kaydı. ≡ cm. [tr. fd. gibi] posta ile gönderilen resmî mektup: telgrafla ifâde olunamaz tahrîrât yazmalı. [şehrin içinde gönderilene tezkire denilir. Bir farkı da tahrîrâtın tahtîm, tezkirenin ise imzâ olunmasıdır.]

اَلتَّحْرِيرُ [et-tahrîr] (تَفْعِيلٌ [tef’îl] vezninde) Kitâb ve sâ’ir nesneyi doğru ve yerli yerinde dürüst ve pâkîze yapmak ma’nâsınadır; yukâlu: حَرَّرَ الْكِتَابَ وَغَيْرَهَ إِذَا قَوَّمَهُ Bu fi’l-asl bir nesneyi حُرٌّ [hurr] ya’nî hâlis eylemek ma’nâsına olup ba’dehu yazıyı güzel ve doğru yazmak ve sâ’ir işi yakışığıyla görmekte isti’mâl olundu, ba’dehu kitâbette gâlib oldu. Kâle fi’l-Esâs حَرَّرَ الْكِتَابَ إِذَا حَسَّنَهُ وَخَلَّصَهُ بِإِقَامَةِ حُرُوفِهِ وَإِصْلاَحِ سَقْطِهِ Ve تَحْرِيرٌ [tahrîr] Kul ve câriye âzâd eylemek ma’nâsınadır; yukâlu: حَرَّرَ الرَّقَبَةَ إِذَا أَعْتَقَهَا

اَلتَّحْرِيرُ [et-tahrîr] ('alâ-vezni اَلتَّكْرِيم [et-tekrîm]) Sûret-i kitâbeti nakş etmek. Ve kul âzâd etmeğe dahi derler. Ve veledi hudây ta’âlânın hizmetine tahsîs ve ta’yîn etmeğe dahi derler, beytullâha hizmet etmek ve mescide hizmet etmek gibi.