اَلشُّنْعُ [eş-şun’] (şîn’in zammıyla) Bir nesneyi pek çirkinsemek ma’nâsınadır; yukâlu: رَأَى أَمْرًا شَنِعَ بِهِ شُنْعًا مِنَ الْبَابِ الرَّابِعِ إِذَا اسْتَشْنَعَهُ

اَلصُّنْعُ [es-sun’] (sâd’ın zammıyla) ve اَلصَّنِيعُ [es-sanî’] (sâd’ın fethiyle) İşlemek ma’nâsınadır; yukâlu صَنَعَ إِلَيْهِ مَعْرُوفًا صُنْعًا وَصَنَعَ بِهِ صَنِيعًا قَبِيحًا مِنَ الْبَابِ الثَّالِثِ إِذَا فَعَلَهُ Şârihin tahkîkine göre صُنْعٌ [sun’] güzel işlemeğe mevzû’dur, fi’lden ahasstır, hayvânât ve cemâdâta müntesib olmaz, niteki fi’l bunun hilâfınadır. Onun için misâlde صُنْعٌ [sun’] ma’rûf ve ihsâna müteretteb oldu ve fi’l-i kabîhe tagyîr-i sûretle صَنِيعٌ [sanî’] müretteb oldu. Ve صُنْعٌ [sun’] İş yapmak ve iş düzmek ma’nâsına olur; bunda ekserî fethledir, bu ma’nâda عَمَلٌ [‘amel] ile mürâdiftir. Fârisîde ma’nâ-yı evvelde kâr ve kirdâr kerden ve sânîden sâhten ile ta’bîr olunur. Ve ba’zen صَنِيعٌ [sanî’] fi’l-i hasende dahi isti’mâl olunur. İntehâ. Ve yukâlu: مَا أَحْسَنَ صُنْعَ اللهِ وَصَنِيعَ اللهِ عِنْدَكَ Ve صُنْعٌ [sun’] Terbiye-i hasene ma’nâsına isti’mâl olunur; yukâlu: صُنِعَتِ الْجَارِيَةُ عَلَى الْمَجْهُولِ إِذَا أُحْسِنَ إِلَيْهَا حَتَّى سَمِنَتْ

اَلصُّنْعُ [es-sun’] (sâd’ın zammı ve nûn’un sükûnuyla) İşlemek; yukâlu: صَنَعَ إِلَيْهِ مَعْرُوفًا وَصَنَعَ بِهِ صَنِيعًا قَبِيحًا أَيْ فَعَلَ Ve ma’rûf ihsâna derler; ve kavluhum: مَا صَنَعْتَ وَأَبَاكَ تَقْدِيرُهُ مَعَ أَبِيكَ لِأَنَّ مَعَ وَالْوَاوَ جَمِيعًا لَمَّا كَانَ لِلْإِشْتِرَاكِ وَالْمُصَاحَبَةِ أُقِيمَ أَحَدُهُمَا مَقَامَ الْآخَرِ وَإِنَّمَا نُصِبَ لِقُبْحِ الْعَطْفِ عَلَى الْمُضْمَرِ الْمَرْفُوعِ مِنْ غَيْرِ تَوْكِيدٍ فَإِنْ وَكَّدْتَهُ رَفَعْتَ وَقُلْتَ مَا صَنَعْتَ أَنْتَ وَأَبُوكَ Ve bu mahalle gelince Cevherî’nin 'ibâretidir, lâkin وَإِنَّمَا نُصِبَ لِقُبْحِ الْعَطْفِ ta’lîline إِسْتَوَى الْمَاءُ وَالْخَشَبَةَ mislli ile nakz vârid olur, meger te’vîl olunup وَإِنَّمَا نُصِبَ [ve innemâ nusibe] وَإِنَّمَا وَجَبَ النَّصْبُ ma’nâsınadır denile, fe-te’emmel.