(a. s.) : himmetli, azimli, bir işe sımsıkı sarılıp o işi başarma.

iz. sıf. cm. ar. fd: hümâm. ba: همام hümâm.

sıf. iz. ar. cm: himâm. [هم hemm’den sıfm.] Himmet sâhibi, bülend himmet, bir işe cehd ü gayret eden adam.

لَاهَمَامِ [lâ hemâmi] (harf-i nefy ile ve قَطَامِ [katâmi] vezninde) لَا أَهُمُّ ma’nâsınadır ki kasd ve 'azm eylemem demektir; yukâlu: لَا هَمَامِ أَيْ لَا أَهُمُّ بِذَلِكَ وَلَا أَفْعَلُهُ Ve هَمَامِ [hemâmi] (kezâlik قَطَامِ [katâmi] vezninde) يُهَمْهِمُ ma’nâsına müsta’meldir ki هَمْهَمَةٌ [hemhemet]ten fi’l-i müstakbeldir; ke-mâ se-yuzkeru; yukâlu: جَاءَ زَيْدٌ هَمَامِ أَيْ يُهَمْهِمُ Şârihin beyanına göre işbu هَمَامِ [hemâmi] kelimesi 'azm ve kasd ma’nâsına olan هَمٌّ [hemm] ve هِمَّةٌ [himmet] ma’nâsına ki masdarlardır, ism-i fi’ldir; pes لَا هَمَامِ kavli لَا هِمَّةَ demektir. Esâs’ta لَا هَمَامِ لِي 'ibâretiyle mersûm olmakla mü’ellif sılayı îrâd eylemekle tenkîs eylemiştir yâhûd kalem-i nâsih iskâtıdır. Kezâlik هَمْهَمَةٌ [hemhemet]ten dahi ism-i fi’l olur; lâkin usûl-i sâ’irede هَمْهَامِ [hemhâmi] 'unvânında mersûmdur. Ve هَمْهَامِ [hemhâmi] kalmadı, tükendi ma’nâsına da ism-i fi’l olarak müsta’meldir, ke-mâ se-yuzkeru.

اَلْهَمَّامُ [el-hemmâm] (شَدَّادٌ [şeddâd] vezninde) Koğucuya ıtlâk olunur; yukâlu: رَجُلٌ هَمَّامٌ أَيْ نَمَّامٌ Ve هَمَّامٌ [Hemmâm] Esâmîdendir: Hemmâm b. el-hâris ve İbn Zeyd ve İbn Mâlik sahâbelerdir. Ve eyyâm-ı berdin üçüncü gününe ıtlâk olunur ki bürûdete tasmîm günü olacaktır; yukâlu: هَذَا يَوْمُ الْهَمَّامِ أَيِ الْيَوْمُ الثَّالِثُ مِنَ الْبَرْدِ Mütercim der ki هَمَّامٌ [hemmâm] 'azm ma’nâsına olan هَمٌّ [hemm] mâddesinden dahi فَعَّالٌ [fa’’âl] olur, ke-mâ fi’l-hadîsi: “أَصْدَقُ الْأَسْمَاءِ حَارِثٌ وَهَمَّامٌ” لِأَنَّهُ مَا مِنْ أَحَدٍ إِلَّا وَهُوَ يَهُمُّ بِأَمْرٍ

a. (fem. همامە) 1. One who strives strenuously. 2. A mischief-maker. 3. The third day of cold weather. 4. A name of men.

s. (pl. همام) 1. A great and generous prince. 2. A name of men.

هَمَامِ [hemâmi] (hâ’nın fethi ve mîm’in kesr üzere binâsıyla) Bi-ma’nâhâ; yukâlu: لَا مَهَمَّةَ لِي وَلَا هَمَامِ أَيْ لَا أَهُمُّ بِذَلِكَ وَلَا أَفْعَلُهُ Pes هَمَامِ [hemâmi] قَطَامِ [katâmi] gibi olur âhirinin binâsında.

اَلْهُمَامُ [el-humâm] (hâ’nın zammıyla ve mîm’in tahfîfiyle) 'Âlî-himmet olan beg, melik-i 'azîmü’l-himme ma’nâsına.