(a. i. nefes/den) : 1) nefes, soluk alma. 2) yorgunluk almak için dinlen me. 3) okulda ders araları verilen dinlenme. 4) tan yeri ağarma. 5) deniz suyunun dalga ile sahile vurması.

Solunum, teneffüs, nefes alıp verme, soluma. Az kullanılan anlamları ise şunlardır; nefes alma, soluk.

iz. ar. cm. [نفس nefes’den ms. tefa‘ul] 1. Nefes alma, soluk, soluk alma: burnu tıkanmış olduğundan ağzından teneffüs ediyordu. 2. Muvakkaten işini bırakıp istirâhât etme, yorgunluk alma: şâkirdânın öğle vakti bir saat teneffüse me’zûniyetleri vardır.

اَلتَّنَفُّشُ [et-teneffuş] (تَفَعُّلٌ [tefa’’ul] vezninde) Kedi kısmı tüylerini kabartıp kaldırmak ma’nâsınadır ki bir nesneden korkup yâhûd birbiriyle dövüştükleri vaktte olur; yukâlu: تَنَفَّشَتِ الْهِرَّةُ إِذَا ازْبَأَرَّتْ Ve kuş kısmı bir nesneden korkup yâhûd titrer gibi yeleklerini ürpertip silkmek ma’nâsınadır; yukâlu: تَنَفَّشَ الطَّائِرُ إِذَا نَفَضَ رِيشَهُ كَأَنَّهُ يَخَافُ أَوْ يُرْعَدُ

vn. 1. A breathing; respiration, 2. A taking a breathing time; rest.

اَلتَّنَفُّسُ [et-teneffus] (fethateynle ve fâ’nın zammı ve teşdîdiyle) Nefes almak; yukâlu: تَنَفَسَّ الرَّجُلُ وَتَنَفَّسَ الصُّعَدَاءَ Ya’nî “Recül uzun nefesle nefes aldı.” Ve صُعَدَاءُ [su’adâ’] sâd’ın zammı ve ‘ayn’ın fethi ve elifin meddiyle uzun nefes çekmeğe derler. Ve her hayvân ki öyken sâhibi ola, o مُتَنَفِّسٌ [muteneffis] olur ve mâ’î olan hayvânın öykeni olmadığı sebebden teneffüs etmez. Ve تَنَفُّسٌ [teneffus] Tan yeri ağarmağa dahi derler; yukâlu: تَنَفَّسَ الصُّبْحُ إِذَا تَبَلَّجَ Ve تَبَلُّجٌ [tebelluc] cîm’le subh ağarıp zâhir olmağa derler. Ve تَنَفُّسٌ [teneffus] Yay yarılmağa dahi derler; yukâlu: تَنَفَّسَتِ الْقَوْسُ إِذَا تَصَعَّدَتْ Ve تَنَفُّسٌ [teneffus] Gündüz uzamağa dahi derler. Ve deryâ temevvüc edip suyın saçmağa dahi derler. Ve bu makâmda sâhib-i surâh’ın تَنَفُّسٌ [teneffus] “der-demîden-i subh” dediğinden sonra ve “ber-âmeden-i rûz ve âb-i deryâ temevvuc kerden” dediği nev’-i muhâlefetten hâlî olmadığı hafî değildir.

(تَ نَ فُّ) [ ع. ] (مص ل.)۱ - نفس کشیدن.
۲- تفرج کردن.
۳- استراحت و تعطیل بین ساعت‌های درس و کار مجلس، انجمن یا دادگاه.