اَلتَّقْطِيعُ [et-taktî’] Kıt’a kıt’a ve pâre pâre kesmek ma’nâsınadır; yukâlu: قَطَّعَهُ إِذَا قَطَعَهُ تَكْثِيرًا Ve قَطْعٌ [kat’] gibi biçilen câmenin biçimi bedene ve endâma uygun gelmek ma’nâsınadır; tekûlu: قَطَّعَنِيَ الثَّوْبُ أَيْ كَفَانِي لِتَقْطِيعِي Ve تَقْطِيعُ الرَّجُلِ [taktî’u’r-recul] Kişinin kad ve kâmetine ıtlâk olunur. Bundan ıstılâhımızda kesim ile ta’bîr olunur; yukâlu: إِنَّهُ لَحَسَنُ التَّقْطِيعِ أَيِ الْحَسَنُ الْقَدِّ وَالْقَامَةِ Ve تَقْطِيعُ الشِّعْرِ [taktî’u’ş-şi’r] Şi’ri eczâ-yı 'arûziyyesiyle ya’nî أَفَاعِيلْ ve تَفَاعِيلْ ile cüz’en fe-cüz’en vezn eylemekten ‘ibârettir. Ve تَقْطِيعٌ [taktî’] Karın sancılanmağa denir ki bağırsaklar pâre pâre doğranır kıyâs olunur. Ve bu ism olarak müsta’meldir; yukâlu: أَخَذَهُ تَقْطِيعُ بَطْنٍ أَيْ مَغَصٌ كَأَنَّ أَمْعَاءَهُ يَتَقَطَّعُ Ve at sâ’ir yarış atlarını koşuda geçip savuşmak ma’nâsına müsta’meldir; yukâlu: قَطَّعَ فَرَسُهُ الْخَيْلَ إِذَا سَبَقَهَا Ve bir adama gûn-â-gûn ve bölük bölük 'azâb ve işkence eylemek ma’nâsına müsta’meldir; yukâlu: قَطَّعَ اللهُ عَلَيْهِ الْعَذَابَ أَيْ لَوَّنَهُ وَجَزَّأَهُ Ve şarâba su katmak ma’nâsınadır; yukâlu: قَطَّعَ الْخَمْرَ بِالْمَاءِ إِذَا مَزَجَهَا